Yapay Zeka Çağında Yöneticinin Yeni Sınavı Hız mı Vicdan mı?
9 Eylül’de İzmir’de, Multinet Up’ın iş geliştirme ortaklığı ve Sun Tekstil’in ev sahipliğinde düzenlenen 𝗛𝗮𝗽𝗽𝘆 𝗣𝗹𝗮𝗰𝗲 𝘁𝗼 𝗪𝗼𝗿𝗸’ün 𝗬𝗮𝗽𝗮𝘆 𝗭𝗲𝗸â Ç𝗮ğı𝗻𝗱𝗮 𝗬ö𝗻𝗲𝘁𝗶𝗰𝗶𝗹𝗲𝗿𝗶𝗻 𝗚𝗲𝗹𝗲𝗰𝗲ğ𝗶 konulu “C-Suite 2026 buluşmasına katıldım. Dr. Kerem Dündar, Ali Erhan Tamer, Multinet Up İnsan ve Kültür Genel Müdür Yardımcısı Kader Şen ve Verion Teknoloji CEO’su Yüksel Samast’ın konuşmalarından çıkardığım notları, kendi değerlendirmemle birlikte paylaşmak istiyorum.
Ali Erhan Tamer, karar almanın üç bileşenini ortaya koyarak başladı: 𝗚𝗲𝗿ç𝗲𝗸𝗹𝗶𝗸, 𝗗𝗼ğ𝗿𝘂𝗹𝘂𝗸 𝘃𝗲 𝗛𝗮𝗸𝗹ı𝗹ı𝗸.
İlk ikisi bize “durum ne” ve “ne yapmalıyız”ı gösterirken, Haklılık kararın hangi değere dayandığını belirliyor. Yapay zekâ Doğruluk konusunda güçlü olsa da yaptığı işin nedenini bilmeyen, hesap verebilirliği olmayan bir karar alıcı. Bağlam kurma, şüphe etme ve empati konusundaki eksiği ise tam da Haklılık boyutunda açık bırakıyor. Anthropic’in beş yılda 2 trilyon dolar değere ulaşması (Apple’ın aynı noktaya 25 yılda geldiğini hatırlatmakta fayda var) ve ChatGPT’nin son üç ayda “bağlam” konusuna 1 milyar dolar yatırması, bu açığın hızla kapanabileceğine işaret ediyor. Ama teknoloji ne kadar ilerlerse ilerlesin, güvenlik ve hesap verebilirlik soruları masada kalmaya devam edecek.
Kader Şen ve Yüksel Samast, bu baskıyı yöneticiler cephesinden okudu. Yüksel’e göre yapay zekâ tekrar eden ve standart operasyonları devraldıkça, liderler için asıl yetkinlik akıl ile vicdan arasında denge kurabilmek olacak. Kader Şen ise farklı bir cepheden baskıya dikkat çekti: genç kuşağın öğrenme hızı ve yapay zekâyı yoğun kullanımı, yöneticinin geleneksel bilgi otoritesini zorluyor. Bu noktada yöneticinin yeni konumu netleşiyor: teknik bilginin değil, strateji, bağlam ve moral değerlerin sahibi olmak.
Dr. Kerem Dündar’ın vurgusu en çok ilgimi çeken bir diğer noktaydı: Liderlere verilen eğitimde amaç onlara yapay zekâ kullanmayı öğretmek değil, yapay zekâ kullanan bir genci yönetmeyi ve o kullanımın önüne geçmemeyi öğretmek. İnsan aklını yapay zekâdan ayıran en önemli unsurun 𝗠𝗘𝗥𝗔𝗞 olduğunu, yapay zekânın hiçbir zaman merak etmeyeceğini söylemesi de bu çerçevede çok yerinde: gelecek nesillere soru sormayı öğretmek, aslında felsefi düşünme kapasitesini canlı tutmak anlamına geliyor.
İK danışmanlığı tarafında yıllardır gördüğümüz bir eğilim bu toplantıda daha da netleşti: işe alım ve liderlik gelişiminde aradığımız kriterler değişiyor. Teknik yetkinlik veya operasyonel bilgi artık ayırt edici bir üstünlük değil — bunları yapay zekâ hızla dengeliyor. Ayırt edici olan, belirsizlikte bağlam kurabilme, sorumluluk alabilme ve ekibin değerler dünyasını temsil edebilme kapasitesi. Bu da liderlik değerlendirmesinin (assessment) odağını teknik mülakat sorularından, vaka bazlı karar senaryolarına ve değerler uyumuna kaydırmamız gerektiği anlamına geliyor. Aynı şekilde genç yetenek yönetiminde de yöneticinin rolü “bilen” den “çerçeveleyen ve hesap veren” e doğru evriliyor; bu geçişi doğru yönetebilen organizasyonların önümüzdeki birkaç yılda fark yaratacağını düşünüyorum.
Etkinlik, güven ile mutluluk arasındaki güçlü bağı hatırlatan bir kapanışla sona erdi: yapay zekânın karar alma gücünü moral değerler, vicdan ve güvenlikle dengeleyebildiğimiz ölçüde hem bireyler hem organizasyonlar için daha doyumlu bir gelecek mümkün olacak.
